IN MEMORIAM - Donald Saterlend

22 jun 2024
Author :  

Donald Saterlend, legendarni kanadski glumac koji je najznačajnije filmske uloge ostvario sedamdesetih godina 20. vijeka, bio je glumački aktivan i među različitim generacijama gledalaca prisutan sve do prošle godine – u impresivnoj karijeri na filmu i TV serijama okušao se nešto malo manje od 200 puta.

Prelomnu, iako manju rolu odigrao je 1967. godine pod rediteljskim vođstvom Roberta Oldriča, u kultnom filmu “Dvanaest žigosanih”. Potom odlazi da snima u Holivudu i slijede redom izuzetni i nezaboravni filmovi sa kultnim prefiksom: anarho-antiratna satira “MEŠ” (M.A.S.H.) u kojoj Donald dominira skupa sa Eliotom Goldom (ujedno dobija status filmske zvijezde sa nespornom harizmom); akciona odnosno ratna komedija “Kelijevi heroji” (aka “Zlato za odvažne”) koja je većim dijelom snimana na teritoriji nekadašnje Jugoslavije, zatim u fascinantnom psihološkom trileru “Klut” (koji, dakako, takođe postaje kult) u kojem mu je partnerka Džejn Fonda, a podjednako uvjerljiva partnerka na filmskom platnu bila mu je Džuli Kristi u superiornom hororu “Ne okreći se” ( Don't Look Now) iz 1973. godine.

Sredinom sedamdesetih sarađuje sa Felinijem i Bertolučijem, u remek-djelu “Dvadeseti vijek” i Federikovoj verziji “Kazanove”, a odmah potom sa Džonom Stardžisom u “Orao je sletio” i Filipom Kaufmanom u “Invaziji trećih bića”. Već tada, dakle krajem sedamdesetih i posebno tokom osamdesetih, do izražaja dolazi Donaldova versatilnost i harizmatičnost u bilo kojem od žanrovski raznolikih filmova, uključujući opskurne filmove među kojima su bili i mnogi neuspješni projekti. Saterlend je ostajao dosljedno uvjerljiv i nezamjenljiv čak i u ostvarenjima kojih se više ne sjećamo. Kuriozitet je da bude dio ekipe filmova “Pasje popodne” i “Oslobađanje” (Deliverance”), oba antologijska i vrlo nasilna – baš zbog obilja nasilja u navedenim naslovima.

Prisjetimo se njegovih uloga u režiserskom debiju Roberta Redforda, “Obični ljudi”, ili pak popularne TV serije “Bafi, ubica vampire”, simpatičnih “Svemirskih kauboja” kada je ponovo glumio sa Klintom Istvudom, ili izvrsne role (i filma Tornatorea) “Najbolja ponuda”, da ne pominjemo recentnije i mlađim gledateljima poznatije uloge u franšizi “Igre gladi” ili pak kontroverznom “Ad Astra”…

Saterlend, inače otac takođe poznatog glumca Kifera Saterlenda, bez sumnje nepravedno, nije dobio Oskara za bilo koji od navedenih naslova, ali je primio počasnu prestižnu statuetu Američke filmske akademije 2017., nagradu Emi za životno djelo, te dva Zlatna globusa – za manje važne TV filmove. To ne osporava činjenicu da je bio jedan od najvažnijih glumaca u proteklih pedeset i kusur godina koliko nas je kontinuirano iznova iznenađivao, i impresionirao na velikom i malom ekranu.

Saterlend je preminuo je nakon duže bolesti, 20. juna, u 89. godini, nedugo nakon napisane autobiografije koja je u originalu naslovljena “Made Up, But Still True”. Jedva čekamo da je pročitamo, jer je živio onako kako je i glumio – bez kalkulisanja; tri puta se ženio, a nekoliko godina bio u intimnoj vezi sa koleginicom Džejn Fonda, djeci je davao imena inspirisana filmovima u kojima je igrao i režiserima kojima se divio…

173 Views
Urednik

Email Ova adresa el. pošte je zaštićena od spambotova. Omogućite JavaScript da biste je videli.

Spotovi


STEREO Art Magazin
Regionalni popkulturni magazin

Impressum

Urednici:      Dragana Erjavšek
                     Novak Govedarica
Saradnici:   Olja Knežević
                     Boris Fatić
                     Srđan Strajnić
Logo:           Uroš Stanojević
Powerd by : ChoDex Studio